Aksu, Antalya’nın en yeni ilçelerinden biridir. Büyükşehir belediyesi sınırları içinde yer alan 4 ilçeden biri olan Aksu, adını doğusundaki Serik İlçesi ile sınır çizen Aksu (Kestros) Irmağı’ndan alır. Kuzeydeki Toros eteklerinden denize uzanan ilçe toprakları göçebe Türkmen oymaklarının yerleşip, köyleştiği coğrafyadır.

Sınırları içinde, Pamfilya’nın ünlü kendi Perge’nin yer aldığı Aksu’nun, deniz sahilindeki Kundu köyü çevresinde hizmete giren tesisler, ilçeyi geleneksel tarım odaklı yapısının yanında tarih ve turizm ile tanınan bir yerleşme haline getirmiştir.

Aksu sınırları içindeki turizm bölgesindeki modern kent yapılanması, öteden beri bir yol üstü yerleşmesi olan ilçe merkezini olumlu etkilemiş böylece; gerçekleştirilen yatırımlarla modern bir kent kimliğine kavuşturmuştur.

Antalya Körfezi’nin doğu ucunda, bugün her ulustan insanın sürekli yaşam alanı olarak seçtiği Alanya, aslında bir korsan kenti olarak kurulmuştu. Akdeniz’in gözü kara korsanı Tryphon, sıkıştığında sığınacağı bir kale yapmaya karar verdiğinde en iyi yerin, anakaraya ince bir toprak parçasıyla bağlı bulunan, bugün adı Alanya Kalesi olan kayalık yarımadadan daha uygun bir yer olmadığını gördü. Ve vakit geçirmeden kalenin yapımına girişti. M.Ö I. yüzyılın ortalarına doğru, Roma’nın bölgedeki egemenliğini tehlikeye düşüren korsan faaliyetleri, tarihin ünlü olarak kaydettiği komutanların ısrarlı takipleri sonucunda önlenebildi. 13. yüzyıl başlarında Selçuklular tarafından ele geçirilen Alanya, Selçuklu sultanlarının kış aylarını geçirdikleri başkent olarak kullanıldı.

Uygarlık yoluna, tüm dünyada en eski insan yerleşmelerinden biri sayılan Karain Mağarası ile çıkan Antalya yöresi, uygun iklim koşulları, zengin bitki ve hayvan varlığı, bölgenin uzak yakın ötelerinden gelen kültürlere ev sahipliği yaptı. Anadolu’nun güneybatısında bugün kendi adıyla anılan Antalya Körfezi’nin antik çağdaki adı Pamfilya Körfezi idi. Antalya, körfez çevresindekiSide, Aspendos, Perge, Phaselis gibi kentlerden çok sonra kurulmasına karşın, korunaklı limanı ve iç bölgelere görece kısa ve kolay ulaşım sağlayan dağ geçitleri gibi doğal avantajları sayesinde hızla gelişti.

Bugün adı Demre olan Myra, Ege ile Akdeniz’in kavuşum yerinde liman ve kült merkezi olarak büyük bir üne sahipti. Kuzeydeki dağlardan inen irili ufaklı akarsular Myros Kanyon’unda (Demre Çayı) birleşir ve denize ulaşır. Demre’nin üzerinde kurulduğu düzlük alan, hesaplanamayan uzun bir geçmişten bu yana Myra kanyonunun içinden akıp gelen taştan, kumdan, topraktan oluşmuştur. Düzlüğün doğu ucunda, uzak, çok uzak ötelerden gelen balıkların yumurta bıraktıkları, geniş durgun suyun olağanüstü bir peyzaj oluşturduğu Dalyan yer alır. Düzlüğün batı ucunda Kokarçay’ın ağzında antikçağın ünlü liman kenti Andriake, kuzey ucunda ise antik Myra yer alır.

Likya(Teke) Yarımadası’nın kuzeyinde yer alan Elmalı, sahip olduğu su kaynakları, ekilebilir geniş tarım alanları ve dağlarının, Akdeniz’in en değerli ağacı olarak bilinen sedir ormanları ile kaplı oluşu sayesinde antikçağdan günümüze, sürekli iskan gören yerlerden biridir. Elmalı’nın güneydoğusundaki Bozhöyük ve güneybatısındaki Hacımusalar Höyük’te yapılan kazılar, salt bölgenin değil, Anadolu’nun dip tarihinden haber vermektedirler. Elmalı’nın doğusunda yer alanBayındır Köyü yakınlarındaki tümülüslerde yapılan kazıların, Friglere ait oldukları savlanan eserler vermesi, arkeoloji dünyasında heyecan yaratan hoş bir sürpriz olarak karşılandı. Tümülüslerin güneyindeki Gökpınar’da bulunan Elmalı Definesi bölgenin bilinen tarihine yeni yorumlar getirdi. Günümüzde giderek gelişen sosyo-ekonomik yapısı ile tarihin derinliklerinden bu yana kesintisiz iskân gören bölgenin merkezi olarak Elmalı coğrafyası, gözlenip okunabilen canlı bir tarih şeridi özelliğindedir.

Finike İlçesi, yakın zamanlara kadar kuzeydeki ünlü üretim ve yaşam alanı Elmalı’nın iskelesiydi. Yarım asır öncesine kadar sivrisineğin ve sıtmanın kasıp kavurduğu Finike, ancak kış aylarında oturulabilen bir sahil kasabasından ibaretti. Kumluca ile birlikte paylaştığı küçük kıyı düzlüğündeki Finike bugün, gelişmiş bir kıyı yerleşimidir. Bu şirin ilçe, tam donanımlı marinası ile her ulustan teknenin güvenle palamar bağladığı bir liman haline gelmiştir.

Finike, antikçağın tanrısı Apollon, Hıristiyan dünyasının azizi Nicholas’ı (Noel Baba’sı) ile; Müslümanlığın önemli bir dalı olan Bektaşiliğin saygın kimliği Abdal Musa kült merkezinin yer aldığı Elmalı ve doğusundaki turizm merkezi Kemer yöresi ile aynı coğrafi daire içinde yer alır.

Antalya Körfezi’nin doğu ucundaki Gazipaşa, çevresi tarih ve coğrafi değerler bakımından oldukça zengindir. Bugün sahilden üç kilometre içeride, alüvyon düzlükte bulunan Gazipaşa İlçesi, Antik Çağ’da Selinus olarak bilinen ünlü bir liman kentiydi. Roma’nın ünlü imparatoru Traianus, Doğu seferi sırasında hastalanması üzerine Roma’ya dönüşü sırasında uğradığı Selinus’ta ağırlaşmış ve burada ölmüştür. Kent bu nedenle, bir dönem Traianapolis olarak anılmıştır.

Gündoğmuş İlçesi, Antalya Körfezi’nin doğu bölümündeki Toros Dağları’nın deniz eşiğinde yer alan İbradı ve Akseki ile aynı yüksekliktedir. Büyük bölümü, antikçağdaki adı İsaurya olan bölgenin sınırları içinde yer alan Gündoğmuş çevresi, kıyılarda Alanya merkezli korsanlık faaliyetlerinden elde edilen servetlerin iç bölgelerdeki merkezlere taşındığı, işlek olamayan yol güzergâhlarının geçtiği bölgeydi. Bu güzergâhlar üzerindeki çok sayıda kale ve küçük kent kalıntısı, bu savı doğrulayan bir tür delil olarak kabul edilmektedir.

Kapladığı alan bakımından Antalya’nın en küçük ilçesi olan İbradı, sahip olduğu doğal çevre ve kültür varlığı açısından dikkate değer özelliklere sahiptir. Bu küçük yaşam çevresi, Osmanlı adalet örgütüne ünü sınırları aşmış birçok hukuk ve devlet adımı yetiştirmesiyle ünlüdür. Yüksek gelir elde eden sakinlerini, kazançlarının bir bölümü ile İbradı’ya yaptırdıkları konaklar, çeşmeler, camiler, bakımlı sebze ve meyve bahçeleri varlıklarını; bu üretim esasında gelişen kültür etkisini günümüzde de sürdürmektedir.

Antalya Körfezi’nin batısındaki eski Likya, günümüz Teke Yarımadası’nın çok sayıda turizm merkezlerinden biri de antik çağdaki adı Antiphellos olan bugünkü Kaş’tır. Yakın zamana kadar, denizden birden yükselen dağların kıyısında sıkışmış gibi duran küçük liman kasabası Kaş, bugün her ulustan yabancı turistin tercih ettiği, altyapısı tamamlanmış temiz ve sevimli bir tatil yöresidir. Merkezi ve Batı Likya arasındaki Kaş, sahili bir baştan bir başa eşsiz bir doğal manzara içinde kat eden iyi bir karayolu ile Antalya ve Muğla illerine bağlanırken, kuzeye tırmanan başka yollarla da iç kesimlerdeki Elmalı, Korkuteli gibi üretim merkezleri üzerinden Orta Anadolu’ya bağlanmaktadır.

Kemer, Antalya Körfezi’nin batısında, kuzey-güney doğrultusunda uzanan kıyı şeridindeki Beldibi, Göynük, Kiriş, Tekirova gibi yüksek yıldız sayısına sahip konaklama tesislerinin yer aldığı Güney Antalya Turizm Projesi’nin merkezindedir. Körfezin batısındaki kıyıda sıralı kumsalların hemen gerisinde yükselen sert yapılı dağların eteğinde kurulu köylerin adını taşıyan Kemer ve çevresindeki turizm merkezleri, bugün yüz bin dolayında belgeli yatak, sayıları yıldan yıla artan her ulustan konuğa kaliteli tatil hizmeti vermektedir.

Elmalı gibi geniş ve verimli bir üretim çevresine sahip olan Korkuteli, tarihin Istanos olarak bildirdiği antik Pisidia kentinin bulunduğu yerde gelişti. Çevresinde çok sayıda antik yerleşmenin yer aldığı bölgenin kuzeybatısındaki Lagbe(Kırkpınar/Kemer) bir dönem Roma imparatorlarının özel mülkü statüsündeydi ve para basma yetkisine sahip ender kentlerden biriydi. Korkuteli ve çevresi 11.yüzyıldan itibaren bölgede görünen göçebe Türkmen’in en çok rağbet ettiği coğrafya olmuştur. Geçtiğimiz yıllarda onarımdan geçirilerek kültür envanterine kazandırılan Sinaneddin Medresesi ve ikiyüz metre kuzeyindeki Alaaddin Camisi, Selçuklu döneminden günümüze kalan önemli eserlerdir.

Kumluca ve Finike İlçesi, yakın zamanlara kadar kuzeydeki ünlü üretim ve yaşam alanı Elmalı’nın iskelesiydi. Yarım asır öncesine kadar sivrisineğin ve sıtmanın kasıp kavurduğu Kumluca, ancak kış aylarında oturulabilen bir sahil kasabasından ibaretti. Finike ile birlikte paylaştığı küçük kıyı düzlüğündeki Kumluca ve Finike bugün, gelişmiş bir kıyı yerleşimidir. Bu şirin ilçe, tam donanımlı marinası ile her ulustan teknenin güvenle palamar bağladığı bir liman haline gelmiştir.

Kumluca ve Finike, antikçağıntanrısı Apollon, Hıristiyan dünyasının azizi Nicholas’ı ( Noel Baba’sı ) ile; Müslümanlığın önemli bir dalı olan Bektaşiliğin saygın kimliği Abdal Musa kült merkezinin yer aldığı Elmalı ve doğusundaki turizm merkezi Kemer yöresi ile aynı coğrafi daire içinde yer alır.

Akdeniz kıyılarının önemli akarsularından bir olan Manavgat Irmağı, denize ulaşmadan önce geçtiği Manavgat İlçesi’ni ikiye böler. Bütün tarihi boyunca ilk köprüye Cumhuriyet döneminde kavuşan Manavgat’ın köylerinin yayla dağılımını da bu ırmak belirler. Köy ırmağın hangi yakasındaysa, yaylası da o yakadadır.

Antalya’nın merkeze en yakın ilçelerinden biri olan Serik, sahip olduğu doğal ve tarihi çevre etrafında gelişen turizm sayesinde yıldızı hızla parlayan bir tatil yöresi haline gelmiştir. Serik’in güneybatısındaki Belek Kumsalı boyunca uzanan kızılçam ormanının gölgelediği olağanüstü doğayı içine alan Turizm Bölgesi’nde inşa edilen konaklama tesislerinin, orman dokusuyla uyumlu olması yöreye olan ilgiyi arttıran önemli nedenlerden biridir. Doğa ile sporun içiçe olduğu golf sayesinde Belek yöresi, kısa sürede bu sporun dünyaca ünlü yıldızlarının boy gösterdiği golf merkezlerinden biri olmuştur.